Obszar Zanocuj w lesie na mapie: jak go znaleźć w BDL i w telefonie

Obszary programu Zanocuj w lesie znajdziesz na mapie Banku Danych o Lasach, w zestawie „Mapa zagospodarowania turystycznego". W przeglądarce wchodzisz na bdl.lasy.gov.pl, w telefonie uruchamiasz aplikację mBDL. Do tej mapy odsyła regulamin programu. Gdy trafisz na obszar ze zrzutu ekranu z forum albo z listy „najlepszych miejsc", sprawdź go w BDL, zanim zaczniesz się pakować.

Według Lasów Państwowych program obejmuje dziś ponad 600 tysięcy hektarów w 425 nadleśnictwach. To sporo lasu do obejrzenia, więc pytanie o mapę słyszę jako pierwsze, kiedy ktoś dowiaduje się, gdzie pracuję. Drugie zwykle brzmi: „a jak poznam na miejscu, że to już tu?". Na oba da się odpowiedzieć. I obie odpowiedzi mieszczą się w jednym telefonie.

Co wolno robić na tych obszarach, a czego nie wolno, opisałem osobno w notatce o regulaminie Zanocuj w lesie. Tutaj zajmuję się tylko tym, jak te obszary znaleźć.

Mapa Zanocuj w lesie w przeglądarce

Lasy Państwowe opisują to na swojej stronie w trzech zdaniach. Rozpisuję je tak, jak klikam sam.

1. Wejdź na bdl.lasy.gov.pl/portal/mapy.
2. W dolnym menu wybierz „Mapy BDL", a potem „Mapa zagospodarowania turystycznego".
3. Domyślnie włączone są wszystkie warstwy: infrastruktura turystyczna, ścieżki dydaktyczne i obszary programu. Odznacz „Infrastruktura turystyczna" i „Ścieżki dydaktyczne". Zostaną same obszary Zanocuj w lesie.
4. Przybliż mapę na region, do którego jedziesz.
5. Włącz informator, czyli narzędzie z literą „i" w lewym górnym rogu, i kliknij w obszar. Wyskoczą jego atrybuty.

Na stronie programu jest także gotowy odnośnik. Otwiera mapę od razu z właściwymi warstwami. Wygodny, tylko trzeba wiedzieć, że istnieje.

Jeśli szukasz obszaru w konkretnym województwie, na Pomorzu, w Wielkopolsce albo w Bieszczadach, nie dostaniesz filtra po regionach. Przesuwasz mapę i przybliżasz. Dokładny opis obszarów w danym nadleśnictwie, z granicami opisanymi słowami, znajdziesz na stronie tego nadleśnictwa, w zakładce Turystyka, podzakładka Program „Zanocuj w lesie". Tak radzą same Lasy i to jest dobra rada, bo tam jest też lokalny regulamin, a on może różnić się od ogólnego wzoru.

Zanocuj w lesie w aplikacji mBDL

mBDL jest mobilną wersją tego samego Banku Danych o Lasach, na Androida i iOS. W aplikacji masz tę samą mapę zagospodarowania turystycznego, a oprócz niej między innymi mapę zagrożenia pożarowego i czasowych zakazów wstępu. Jest też lokalizacja z GPS, zapis punktu i trasy, pomiar odległości oraz prosta nawigacja do wskazanego punktu.

O przydatności aplikacji w lesie decyduje jedna rzecz. mBDL działa bez zasięgu, ale tylko wtedy, gdy wcześniej pobierzesz dane nadleśnictwa. Tak pisze sam Bank Danych o Lasach. W Borach Tucholskich zasięg bywa taki, że telefon szuka sieci dłużej, niż ja szukam miejsca na tarp. Dlatego dane pobieram w domu, na wi-fi, i dopiero potem wyjeżdżam.

Na miejscu włączasz „pokaż moją lokalizację" i sprawdzasz, czy niebieska kropka stoi wewnątrz obszaru. Regulamin programu mówi to wprost: jeśli chcesz sprawdzić, czy jesteś na obszarze objętym programem, skorzystaj z mBDL. Zapisany punkt noclegu możesz wyeksportować jako plik KML i wysłać komuś, kto ma wiedzieć, gdzie śpisz.

W wyszukiwarce często pada pytanie, czy obszary są w Mapach Google. Oficjalnej warstwy Zanocuj w lesie w Mapach Google na stronach Lasów Państwowych nie znalazłem. Regulamin odsyła do BDL i mBDL, więc na nich się opieram. Punkt zapisany w mBDL da się przenieść do innej mapy właśnie przez KML.

Granica obszaru w terenie: słupki, drogi, rowy

Nie licz na tablicę „tu wolno spać" ustawioną na granicy obszaru. Wzór regulaminu przewiduje, że nadleśnictwo opisze granicę słowami: numerami słupków oddziałowych, drogą między dwiema miejscowościami, ciekiem wodnym albo inną rzeczą, po której da się zorientować w terenie. Ten opis jest w lokalnym regulaminie na stronie nadleśnictwa.

Słupek oddziałowy to betonowy albo drewniany słupek na skrzyżowaniu linii oddziałowych, z numerami oddziałów, które przy nim się stykają. W robocie mijam je codziennie, a dla ludzi spoza lasu są niewidzialne. Szkoda. Regulamin programu każe z nich korzystać w najgorszym momencie: w razie zagrożenia zdrowia znajdź najbliższy słupek i podaj osobom przyjmującym zgłoszenie numery, które na nim widać. W terenach górskich regulamin mówi już tylko o charakterystycznym obiekcie, który umiesz opisać.

Numer oddziału jest częścią adresu leśnego, którym posługuje się cały system Lasów Państwowych. Bank Danych o Lasach podaje jego schemat:

W mBDL możesz szukać miejsca po adresie leśnym, po numerze działki ewidencyjnej albo po współrzędnych. Numer ze słupka i numer oddziału z mapy to ta sama liczba. Gdy zgadzają się ze sobą, wiesz, gdzie stoisz, nawet jeśli GPS zaczyna pokazywać głupoty.

Czego ta mapa nie pokazuje

Obszar programu nie jest kawałkiem lasu, w którym wolno wszystko i wszędzie. Regulamin wymienia trzy rzeczy, które mogą leżeć wewnątrz zielonej plamy na mapie.

Stałe zakazy wstępu z art. 26 ustawy o lasach, na przykład uprawy leśne i ostoje zwierząt. Uprawy do 4 metrów wysokości nie mają nawet tablicy, bo ustawa jej nie wymaga. Wchodzisz w taki młodnik i jesteś na terenie zamkniętym, choć nic cię o tym nie uprzedziło.

Okresowe zakazy wstępu, na przykład tam, gdzie trwają prace. Regulamin każe sprawdzić informację o nich na stronie nadleśnictwa albo u koordynatora programu. Zakaz ogólny, na przykład przy dużym zagrożeniu pożarowym, widać na mapie zakazów wstępu w BDL.

Stopień zagrożenia pożarowego, który decyduje o kuchence. Regulamin każe sprawdzać go dwa razy dziennie, bo jest aktualizowany o 10:00 i 14:00, w BDL po wybraniu „Mapy BDL", a potem „Mapa zagrożenia pożarowego". Przy trzecim, czerwonym stopniu kuchenki są zabronione.

Mapa nie pokazuje także miejsc na ognisko, bo na obszarach programu ognisko wolno rozpalić tylko w miejscu wyznaczonym przez nadleśniczego. Regulamin nadleśnictwa wymienia je z nazwy, jeśli w ogóle są. Dlaczego z ogniem jest tak, jak jest, opisałem w notatce o ognisku w lesie.

Kiedy trzeba napisać do nadleśnictwa

Do 9 osób i najwyżej 2 noce z rzędu w jednym miejscu nie zgłaszasz niczego. Większa grupa albo dłuższy pobyt wymaga maila do nadleśnictwa najpóźniej 2 dni robocze przed noclegiem i potwierdzenia z ich strony. Bez odpowiedzi nie ma zgody.

Wzór regulaminu wymienia, co ma być w takim mailu:

• imię i nazwisko zgłaszającego,
• telefon i adres e-mail,
• liczba nocy i daty,
• liczba osób,
• planowane miejsce, na przykład nazwa nadleśnictwa i najbliższa miejscowość,
• zgoda na przetwarzanie danych osobowych.

Jak widzisz, nadleśnictwo pyta o „planowane miejsce" opisowo. Współrzędne z mBDL albo numer oddziału w takim mailu nikomu nie zaszkodzą, a mnie, gdybym to ja czytał, oszczędziłyby jednego telefonu.

Mapę otwórz przed wyjazdem, nie w samochodzie na leśnym parkingu. Pięć minut w domu, pobrane dane nadleśnictwa i zajrzenie na mapę zakazów. Reszta to las.